الـفبای زبان بلوچی

1. دۏشـی شـَـپا اِسْـتار وَتـــی سینـْـــــــگارکـُـتــَـنـْـتّ!

 جــِـنّ و مَـلـَـکْ سَــــــــــــیـْـل وتـماشـاهـا شـُتــَـنـْـتّ!

2. مَــرْچـی گــُـشــَئ ؛گــُلْ شـَنـْـزَگــَنـْـت؛ بـۏهان پَـدا

 مَــئ جَـــمْـبَــران ؛ مِـــهْــران پَـــدا رڃـچـَـنـْـــــتّ اِدا

3. وَشــِّڃـن تِــرَمْـپّ،گـُـۏن اَوْر و نـۏد کایــَنــْت مَــرۏ

نازڃـــن پَــــری ، سـاز و  سُـــرۏد؛ کایَــنـْــت مَــرۏ!

4. نـَـرمِـڃـن کــَـپُـۏت ؛ چَـمّانی تـیر ما را کــُشـَـنـْتّ!

 مَــرْچی پَـــــدا بازڃن زَهــــیـر؛ مـــا را کــُـشـَـنـْتّ!!

5.مــَرْچی پَـــــدا بــــاگِـڃـن گــُلان پُــلــِّڃ  جَــنـَـنـْـتّ!

 نــۏکِـڃن گــُلان ؛ نـــۏکِـڃـن گــُـدِڃ جـانـا کــَـنـَـنـْـتّ!

6) شـَــیْـــرانْ دِلــَــئ ،مَــرْچـــی گـــُـشــَـئ مثـــل طـلا

پُــلــِّـڃـن وَطـــن ؛ مَـــرْچــــی نــَـدا ؟ عَـــــیْـــــدی دِلا

7. بُـلـــــبُـــل بُـــــوان ؛ مَـــرْچی صَــــــبا سـازڃ پَــدا

 پــــــــادا بــِـــــــرڃـــــچ ؛ دردی دل و رازڃ پَـــــــدا

8. ای بـُـــلــــبُـلان مَــرْچــی دلانْ ؛ وَژْبـــۏ کــَنِـــــــتّ

 مَـــرْچــــی پَــــدا هَـمْــــساهِـــگــان یـــادڃ کــَــنــِــــتّ

9. بــِـراس و گــُـهارْ؛ مَــــرْچی کــَنِــت  ظـُـلـما پــَهـِـلّ

مَـــرْچـی کــَـنِـت:  پـــِـسّ  و بــِـرات ،؛ مـــــاتـا پَـهــِـلّ

10. میـــــرڃــن بَـــلۏچ ؛ پـــــادا  دلا جــَنــَّـت بــِکــَن

زَهْـــــرڃـــن حَــســـــدّ و کِـڃــنــَگان آسِـــــڃ بـــِجَـــن

11. پادا بلـۏچ ؛ عـَـیْـدِن مَــنی عــَـــــــیْـدِن تــَـــــــــهی

رازڃ گـــُشــُن: عَـــیـْــــدان ؛ دِلـــَــئ دِلْ ؛ سَــمْـبــَهی!!

12.مَرْچی شُتـَگ  رۏچَگ ! دِلـَئ مهمان  چِدا

 دَبُـۏج  و سَـحْـرْ ؛  یــادَنـْــتّ مَـنا یــادَنـْتّ تـَرا

13. عَـیْدِن مَنی عَـیْـدِن تــَـهی مَرْچی پَـدا دلْ؛ سَمْــبَـهی

عَـیْـدِن مَـنی عَـیْــدِن تــَـهی مَـرْچی پَـدا دلْ؛ سَمْــبَـهــــی

14. مَوْلا گــُشیـــتّ : عَــیْـدِن دلان ؛  عـَــیْــدِن گــُـــلان

( عیدفطر/یڃ مُبارکڃنعَــیْد ؛پَه تمامِڃن

                          بــِرات وگــُهار و ماتان مُبارکْ باتْ )

2) مضاف و مضافٌ الیه؛ موصوف وصفت:

تفاوت زبان بلوچی با زبان فارسی دربحثِ

مضاف و مضافٌ الیه؛ موصوف وصفت▼

آســَـئ دوتّ :دود آتش

رمضانــَـئ ماه ◄ماه رمضان(مضاف و مضافٌ الیه)

نـڃکڃن رمَضان = رمضان نیکو(موصوف وصفت)

دَبــّـۏجَــئ وَهْــد◄وقت افطار*دَبــّـۏجَــئ ̈طـڃـم◄وقت افطار:▼

تفاوت دیگر:

برخلاف این قاعده اگر ضمیرمن ؛  تو  و  او مضافٌ اِلیه باشند

بین این کلمات ومضاف یایی شبیه یای نسبت قرار می گیرد◄مثال▼

 چشم من◄ مـَنی چــَـمّ (گویش مَـکـُّران) یا

نــی چَــمّ (گویش سرحدّ)◄ تـَهی دست = دست تو(گویش؛مکــُّران)

تی دست = دست تو □ آهی پاد = پای او = آئـی پاد

آهی چَمّ = چشم او = آئــی چَمّ

علامتی که بین مضاف ومضافٌ اِلیه می آید▼

: (ــَــئ  یا یْــحْ)مثال:

چَـمّــَئ رنگ= رنگِ چشم

شڃـرَئ مالک= مالکِ شیر▼

علامتی که بین موصوف وصفت می آید یعنی بعدازصفت

توجه: درزبان بلوچی صفت پیش از موصوف آمده ؛ ازاین جهت

بازبان انگلیسی مشابهت دارد:▼

(ڃن)مثال: زردڃـن گــُل= گـُل زرد

 وَشـِّڃـن وَراک◄غذای خوش طعم(موصوف وصفت)

گـۏکـــَئ لاپ = شکم گاو*  آزْمانـَئ اِسْـتار= ستاره ی آسمان